Yapılarda Su Yalıtımının Tarihçesi, Yalıtım Malzemeleri Hakkında Genel Bilgi, Uygulama Teknikleri ve Yapılmadıgında Oluşturacağı Hasara Genel Bakış

YAPILARDA

SU YALITIMININ ÖNEMİ

 

HAZIRLAYAN :

SEYDE TÜRKOĞLU

İNŞAAT MÜHENDİSİ

 

 

KONU BAŞLIKLARI

 

  • q Kısaca Su yalıtımının tarihçesi.
  • q Su yalıtımı nedir ?/ Neden gereklidir?
  • q Korozyon nedir, Korozyonun bina taşıyıcı sistemine olumsuz etkileri.
  • q Su yalıtımı, kullanılan malzemeler ve uygulama teknikleri,
  • q Temel ve Perdelerde yalıtım şekilleri
  • q Drenaj usulleri
  • q Görseeller
  • q İlgili standartlar
  • q Kaynakça

 

 

      SU YALITIMI TARİHÇESİ

 

İnsan doğası gereği atmosfer şartlardan her zaman kendini korumak istemiştir. Tarih öncesi çağlarda hem soğuk hem de şiddetli fırtınalardan korunmak için mağaralar sığınak olarak kullanılmıştır. Daha sonra ise insanların yayılma eğilimleri ile çadır hayatı başlamış, dolayısıyla yine atmosfer şartları  ( yağmur, fırtına, kar v.s) nedeniyle sudan korunma arayışlarına devam etmişlerdir. En son olarak yerleşik düzene geçen insanoğlu çatı kavramının ortaya çıkmasıyla ve zaman içinde, yapılardaki teknolojik gelişmeyle birlikte, sakınılacak suyun yönünün ve şartlarının da şekil değiştirdiğini fark etmişlerdir. Artık sadece bulutlardan gelecek su değil, yeraltı suları da yaşadıkları binalara zarar verebilir konumdadır.

 

 

TARİHTE SU YALITIMINI KULLANAN UYGARLIK

 

Bilinen en eski su yalıtım projesi, Babil’in Asma Bahçeleri’dir. Antik dünyanın yedi harikasından biri sayılan Babil’in Asma Bahçeleri; 25 metre yüksekliğindeki kolonlar üzerine oturan teraslardan oluşuyordu. Su yalıtımı bitüm ve kurşun ile sağlanmıştı. Diğer bitkilerin yanı sıra ağaçlar da bu teraslara dikilmiş ve Fırat nehri yakınlarında köleler tarafından çalıştırılan, su çeken bir sulama makinesiyle sulanmıştı.

 

 

 

BABİL’İN ASMA BAHÇELERİ

Yirminci yüzyılın başlarında, su yalıtım projeleri daha yaygın ve olağan bir hale gelerek, özellikle tüneller, barajlar, havuzlar ve su ile ilgili diğer yapılarda kullanılır olmuştur. Yaya kaldırımı altında bulunan yeraltı mahzenleri de kömür katranı-zift örtüler ile korunmuştur.

‘ SU YALITIMI ’ NEDİR ?

Yapıların, uzun ömürlü, konforlu ve sağlıklı olması; ancak doğru şekilde tasarlanarak inşa edilmesi ve yapıya zarar veren dış etkilere karşı korunması ile mümkündür. Yapılara etki eden en önemli faktörlerden biri de sudur. Yapıların, her yönden gelebilecek suya veya neme karşı korunmaları için, yapı kabuğunun yüzeyinde yapılan işlemlere “su yalıtımı” denir.

 

SU YAPILARA NASIL GİRER?

  • ¢ Yağmur, kar gibi yağışlar,
  • ¢ Toprağın nemi ve toprak tarafından emilen yağış veya kullanma suları,
  • ¢ Banyo, tuvalet gibi ıslak hacimlerde su kullanımı,
  • ¢ Yapının, üzerine inşa edildiği zemindeki basınçlı veya basınçsız yeraltı suları,
  • ¢ Bina içinden gelen su buharının çatı cephe gibi dış yüzeylerde yoğunlaşması nedeniyle suya maruz kalması,

 

SU YALITIMININ AMACI NEDİR ?

  • ¢ Su yalıtımı genellikle yapıları su ve rutubetten korumak amacı ile uygulanmaktadır.
    Bunun yanında su yalıtımı;
  • ¢ Yapımızın taşıyıcı kısımlarında yer alan donatının paslanmasını ve taşıma kapasitesinin düşmesini engellemek,
  • ¢ Betonun bozulmasına ve çatlamasına engel olmak,
  • ¢ Binanın güvenliğini sağlamasının yanı sıra bakteri ve küf oluşmasına mani olmak ve suyun çatılarımızdan veya tavanlarımızdan damlamasını önleyerek sağlıklı ve konforlu ortamlar sağlamak maksadıyla yapılır.

SU YALITIMI

  • ¢ Temellerin Su Yalıtımı
  • ¢ Çatıların Su Yalıtımı
    • — Eğimli Çatıların Su Yalıtımı
    • — Teras Çatıların Su Yalıtımı
  • ¢ Tünellerin, Viyadüklerin Su Yalıtımı
  • ¢ Havuzların, Kanaletlerin Su Yalıtımı
  • ¢ Arıtma Tesislerinin Su Yalıtımlarında

KOROZYON ETKİSİ NEDİR?

 KOROZYONUN OLUŞUMU:

 

Betonun kimyasal oluşum sürecinde, oturmalar veya çeşitli nedenlerle, oluşan kılcal çatlaklardan H2O (su)  ‘yun girmesi, burada O2 (oksijen gazı) ve Fe (demir) elementinin reaksiyonu sonucu ;Fe ( demir) elementinde meydana gelen değişimler paslanmayı meydana getirir. Demirdeki bu paslanma olayına ise korozyon denir .

 

DİKKAT !

 

Yapılardaki donatının korozyonuna ve bu korozyonun sürmesine neden olan 4 ana etken vardır;

 

  • Karbondioksit veya klorun neden olduğu reaksiyonlar sonucu donatı etrafındaki koruyucu pasivasyon tabakasının bozulması,
  • Betonun kılcal gözenekleri içinde dağılmış olan ve elektrolit görevi gören su,
  • Betonun gözeneklerinden içeri giren oksijen.
  • Önlem alınmadığı taktirde betonarmenin içinde gerçekleşen yoğuşma nedeniyle nemlenme.

 

KOROZYONUN ZARARLARI:

 

Binanın taşıyıcı  sisteminin içindeki ;

  • demir donatı,korozyon nedeni ile zayıflıyor.

 

  • Taşıyıcı sistem; zaman içinde taşıyıcılık özelliğini

yitiriyor.

  • ¢ Korozyona bağlı kesit kaybının 0.25 mm/yıl olduğu kabulüyle, S420b sınıfı Ø12 inşaat demirinin 10 yıl sonunda başlangıca göre kesit alanında Meydana gelen kayıp %34 kadardır.

 

  • ¢ Yani, 10 yıl sonunda donatı

başlangıçtaki taşıma

kapasitesinin % 66`sını kaybeder.*

 

 

 

TEMEL VE PERDE ELEMANLARDA SU YALITIMI, KULLANILAN MALZEMELER VE UYGULAMA TEKNİKLERİ :

 

Su Yalıtım Malzemesi Çeşitleri

 

  • ¢ Su yalıtım malzemeleri kendi içinde oldukça çeşitlilik göstermektedir. Bunları genel olarak işlevlerine göre gruplandırmamız su yalıtımının önemini daha iyi anlamamıza yardımcı olacaktır. Su yalıtım malzemeleri, sürme ve serme olmak üzere iki kısma ayrılırlar.
    Bu malzemeler de kendi aralarında uygulanış şekillerine göre kısımlara ayrılmaktadır.
  • ¢ Yapılardan su ve nemi uzaklaştırmak üzere özellikle petrol esaslı olan bitümlü malzemelerin oldukça fazla kullanıldığı daha önce belirtilmişti. Genel olarak sıcak ve soğuk olmak üzere iki şekilde su yalıtımını uygulamaktayız.
    Soğuk uygulamalar daha çok sürme işlemlerinde tercih edilmektedir. Sıcak uygulamaların ise, daha çok serme amaçlı yalıtım malzemelerinin montajında uygulandığını görmekteyiz.